Józef Szajna.html

Józef Szajna
Urodzony	13 marca 1922 Rzeszów, Polska
Zmarł	24 czerwca 2008 Warszawa, Polska

Rzeźba współczesna "Schody do nieba" w Centrum Rzeźby Polskiej w Orońsku

Józef Szajna (ur. 13 marca 1922 w Rzeszowie, zm. 24 czerwca 2008 w Warszawie) – malarz, scenograf, reżyser, profesor Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie.

W czasie II wojny światowej więzień hitlerowskich obozów w Oświęcimiu i Buchenwaldzie.

edytuj Życiorys

W okresie okupacji hitlerowskiej był uczestnikiem ruchu oporu, działając w Związku Walki Zbrojnej. Aresztowany trafił do obozu koncentracyjnego w Oświęcimiu, a później do Buchenwaldu, był więźniem Karnej Kompanii. Przeżycia obozowe znalazły swe odbicie w twórczości. Jego twórczość to technika malarska, połączona z asamblażem i kolażem w której treścią jest zagłada, zniszczenie, przemijanie.

Studiował w krakowskiej ASP, dyplom z grafiki otrzymując w 1952 roku, zaś dyplom ze scenografii w 1953 roku. W latach 1955-1966 był współzałożycielem, dyrektorem, dyrektorem artystycznym Teatru Ludowego w Krakowie, gdzie jego twórczość plastyczna w wyraźny sposób wpływała na kształt przedstawień (m.in. Rewizor M. Gogola, Księżniczka Turandot C. Gozziego, Myszy i ludzie wg J. Steinbecka, Dziady A. Mickiewicza). W roku 1972 roku założył Warszawskie Centrum Sztuki „Studio”. Opracował scenografię i reżyserował wiele przedstawień teatralnych w kraju i zagranicą. Jego prace były i są wystawiane w wielu miastach Polski i na licznych wystawach światowych. Współpracował z teatrami w Anglii, Holandii, Niemczech, Izraelu, Egipcie, Turcji, Portugalii i Hiszpanii.

Był członkiem międzynarodowych stowarzyszeń artystów, członkiem włoskiej Akademii Sztuki i Pracy, przewodniczącym Stowarzyszenia Kultury Europejskiej, honorowym członkiem Association Internationale des Arts Plastiques, oraz członkiem Międzynarodowej Rady Oświęcimskiej. W 50 rocznicę wyzwolenia Auschwitz koordynował pracami nad wystawą stanowiącą hołd dla ofiar nazizmu.

Józef Szajna zmarł 24 czerwca 2008 roku w Warszawie. Został pochowany 30 czerwca na cmentarzu powązkowskim w Warszawie.

edytuj Odznaczenia i nagrody

Otrzymał liczne medale i nagrody, m.in. Nagrodę miasta Krakowa i Warszawy, nagrodę "Foundation of A. Jurzykowski" (Fundacja Jurzykowskiego) w Nowym Jorku.

Był uhonorowany m.in. Krzyżem Komandorskim, Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą i Wielkim Krzyżem Orderu Odrodzenia Polski oraz Krzyżem Oświęcimskim.

edytuj Linki zewnętrzne

p • d • e

Honorowi Obywatele Miasta Rzeszowa

Moritz von Sala • Johann Aichmüller • Andrzej Seidler-Wiślański • Edward Poh • Leopold Olcyngier • Władysław Rieger • Franciszek Smolka • Wiktor Zbyszewski • Wiktor Abrahamsberg • Agenor Gołuchowski • Ryszard Belcredi • Maurycy Kraiński • Adam Geisler • Julian Klaczko • Henryk Straszewski • Ignacy Schaitter • Gustaw Knendich • Oktaw Pietruski • Kazimierz Badeni • Leon Schott • Adam Fedorowicz • Stanisław Jabłoński • Roderyk Als • Leon Biliński • Stanisław Badeni • Stanisław Jędrzejowicz • Adam Midowicz • Józef Piłsudski • Roman Krogulski • Edward Rydz-Śmigły • Walenty Bal • Stanisław Maczek • Ignacy Tokarczuk • Józef Sondej • Józef Szajna • Wojciech Kilar • Jan Paweł II • Adam Harasiewicz • Jan Łopuski • Ryszard Kaczorowski • Tadeusz Hogendorf