To be, or not to be.html



Hamlet i Horacjo na cmentarzu, mal. Eugène Delacroix, 1839. Podczas tego monologu bohater często trzyma czaszkę, nie jest to jednak zgodne z tekstem utworu

Być albo nie być (ang. To be, or not to be) - fraza pochodząca z utworu Hamlet, książę Danii autorstwa Williama Shakespeare'a. Monolog wypowiadany w pierwszej scenie III aktu przez tytułowego bohatera utworu brzmi w całości:

Tematem monologu są rozterki duchowe; bohater staje przed strategicznym wyborem pomiędzy bierną a czynną postawą^[2].

edytuj Potoczne funkcjonowanie w kulturze

W tekstach kultury masowej i w potocznej świadomości Hamlet podczas tego monologu często stoi na scenie sam i trzyma czaszkę, nie jest to jednak zgodne z tekstem. Wynika to z kontaminacji dwóch słynnych scen z tej sztuki: sceny I z aktu III (tam główny bohater wygłasza słynny monolog i nie jest sam na scenie: towarzyszy mu Ofelia, a za zasłoną ukryci są Król i Poloniusz ) ze sceną I aktu V (tutaj bohater mówi, trzymając w dłoni czaszkę - jednak też nie jest sam: towarzyszą mu Horacjo i dwaj grabarze).

edytuj Odniesienia w kulturze

• W jednym z komiksów z serii Asterix fraza być albo nie być pojawia się w rozmowie dwójki Wikingów
• Zespół muzyczny This Mortal Coil wziął swoją nazwę od jednej z fraz monologu
• Wisława Szymborska w jednym ze swoich wierszy czyni aluzję do pierwszego wersu tej kwestii Hamleta
• Kurt Vonnegut napisał krótki utwór 2BR02B, którego tytuł nawiązuje do oryginalnego brzmienia to be or not to be
• W książce Sekret Freuda psychoanalityk, Dr. Stratham Younger, interpretuje "być" jako "udawać", zaś "nie być" jako "być sobą, a jednocześnie grać".
• Kabaret Potem wykorzystał kilka pierwszych wersów tego monologu w skeczu Samobójcy na moście.

Przypisy

p • d • e

Dzieła Williama Szekspira

Tragedie: Romeo i Julia • Makbet • Król Lear • Hamlet • Otello • Tytus Andronikus • Juliusz Cezar • Antoniusz i Kleopatra • Koriolan • Troilus i Kresyda • Tymon Ateńczyk

Komedie: Sen nocy letniej • Wszystko dobre, co się dobrze kończy • Jak wam się podoba • Cymbelin • Stracone zachody miłości • Miarka za miarkę • Kupiec wenecki • Wesołe kumoszki z Windsoru • Wiele hałasu o nic • Perykles, książę Tyru • Poskromienie złośnicy • Komedia omyłek • Burza • Wieczór Trzech Króli • Dwaj panowie z Werony • Dwóch szlachetnych krewnych • Opowieść zimowa

Kroniki: Król Jan • Ryszard II • Henryk IV, część 1 • Henryk IV, część 2 • Henryk V • Henryk VI, część 1 • Henryk VI, część 2 • Henryk VI, część 3 • Ryszard III • Henryk VIII

Wiersze i poematy: Sonety • Wenus i Adonis • Gwałt na Lukrecji • Namiętny pielgrzym • Feniks i gołąb • Skarga zakochanej

Utwory przypisywane Szekspirowi i zaginione: Edward III • Sir Thomas More • A Yorkshire Tragedy • Sir John Oldcastle • Thomas Lord Cromwell • The London Prodigal • Cardenio (zaginiona) • Love's Labour's Won (zaginiona)

Zobacz też

Przegląd dzieł Williama Szekspira • Ekranizacje dzieł Williama Szekspira • Chronologia powstawania dzieł Williama Szekspira